Një gazetë nuk mbyllet vetëm me ndalim

“Na vranë”, shkroi redaksia e “Novaya Gazeta”-s të premten, duke njoftuar se më 9 nëntor do të fikë dritat dhe serverat në shtëpinë ku ka punuar 30 vjet. Gazeta e themeluar në 1993, që kundërshtoi hapur pushtimin e Ukrainës dhe që pati bashkëthemeluesin Dmitry Muratov fitues të Nobelit për Paqen në 2021, po pushon së ekzistuari. Kryeredaktori Sergei Sokolov ua atribuon vendimin autoriteteve dhe shërbimeve speciale ruse.

Ajo që bie në sy është mënyra. Në 2022 gazetës iu revokua licenca dhe u shpall “agjente e huaj”. Këtë vit, sipas redaksisë, ajo mori urdhër dëbimi nga selia në Moskë, iu mbyll platforma e donacioneve të lexuesve dhe bankat e shkëputën duke ndjekur rregulla që, sipas saj, i vendos FSB-ja. Në tetor Sokolovit iu kontrollua shtëpia, ndërsa kolegu i tij Oleg Roldugin është në arrest shtëpiak në pritje të gjyqit.

Pra, një media mund të shuhet pa asnjë vendim të vetëm spektakolar: me një qira, një llogari bankare, një hetim që zgjatet. Bashkë me redaksinë mbyllet edhe muzeu i Anna Politkovskajës, gazetares së vrarë. Kur humbet një redaksi e tillë, nuk humbasin vetëm gazetarët e saj, por edhe lexuesit që mbetën pa një burim të pavarur informacioni.

Shqipëria nuk është Rusia, dhe krahasimi i drejtpërdrejtë do të ishte i padrejtë. Por mësimi vlen kudo. Në bilancin e protestave në Tiranë, ministri Demo përmendi rreth 20 kalimtarë të lënduar, mes tyre gazetarë, ndërsa drejtori i Policisë, Skënder Hita, tha se pretendimet për pengim të gazetarëve trajtohen me seriozitet. Seriozitetin e tregon rezultati, jo deklarata.

Propozimi ynë: Policia e Shtetit dhe Agjencia e Mbikëqyrjes Policore të publikojnë brenda 30 ditëve listën e çdo rasti kur një gazetar është lënduar ose penguar gjatë protestave, me statusin e hetimit për secilin. Dhe redaksitë shqiptare, pavarësisht qëndrimeve editoriale, të mbështesin publikisht kolegët rusë, siç bënë gazetarët e pavarur në deklaratën e publikuar nga Meduza. Solidariteti mes gazetarëve nuk është partizanllëk.