Muzikë
Ermonela Jaho, Magda në regjistrimin e parë botëror të versionit të fundit të “La rondine” të Puccinit
Opera Rara publikoi regjistrimin e versionit të vitit 1921, me ansamble të ripunuara, muzikë të re dhe një fund më tragjik. Dirigjon Carlo Rizzi, me Orkestrën Simfonike të BBC-së.
Nga Redaksia ANN · Redaksia
30 tetor 2026, 12:45 · Përditësuar 19:02 · 2 min lexim
Shkurt
- Sopranoja shqiptare interpreton rolin kryesor të Magda de Civry-së, krah tenorit Iván Ayón-Rivas.
- Versioni i tretë i operës ndryshon dukshëm nga ai i njohur i vitit 1917 dhe për dekada u konsiderua i pavënë dot në skenë.
- Partitura orkestrale e këtij versioni ishte djegur gjatë Luftës së Dytë Botërore dhe u rindërtua nga muzikologët.
Shtëpia diskografike britanike Opera Rara ka publikuar regjistrimin premierë botëror të versionit përfundimtar të vitit 1921 të operës “La rondine” të Giacomo Puccinit, me sopranon shqiptare Ermonela Jaho në rolin kryesor të Magda de Civry-së. Krah saj këndojnë tenori Iván Ayón-Rivas si Ruggero Lastouc, Nicola Alaimo si Rambaldo, Juan Francisco Gatell si Prunier dhe Ellie Neate si Lisette.
Një fund tjetër për Magdën
Ky version dallon nga partitura e njohur e vitit 1917: ka ansamble të ripunuara, muzikë të kompozuar rishtazi dhe një përfundim dramatikisht të ndryshëm, më tragjik. Regjistrimi u realizua me Orkestrën Simfonike të BBC-së dhe korin BBC Singers, nën drejtimin e dirigjentit Carlo Rizzi, drejtor artistik i Opera Rara-s. Sipas faqes së saj, publikimi u prezantua me një mbrëmje të posaçme më 29 tetor.
Opera u shfaq për herë të parë më 27 mars 1917 në Grand Théâtre të Monte Carlos dhe për një kohë të gjatë u trajtua si operetë. Sipas Opera Rara-s, vetë Puccini nuk ishte kurrë plotësisht i kënaqur me versionin që njihet sot dhe vazhdoi ta ripunonte.
Partitura e humbur në zjarr
Dy versionet e mëvonshme u konsideruan për dekada të pamundura për t’u interpretuar të plota: partitura orkestrale e versionit të dytë mungonte, ndërsa ajo e të tretit u dogj gjatë Luftës së Dytë Botërore në zyrat e botuesit Sonzogno. Restaurimin e udhëhoqi muzikologu Ditlev Rindom, redaktor i edicionit të ri kritik të Ricordit, në bashkëpunim me Martin Fitzpatrick, i cili rikrijoi orkestrimin në pjesët që mungonin. Materiali i ri nga versioni i dytë është përfshirë në një shtojcë.
Jaho, e cilësuar nga “The Economist” si “sopranoja më e vlerësuar në botë”, sjell kështu para publikut një “La rondine” që dëgjuesit e sotëm nuk e kanë njohur.
